Siyah Diş Taşı Nedir, Neden Olur, Nasıl Temizlenir?

Kısa cevap

Siyah diş taşı çoğu zaman diş eti altında, kök yüzeyinde oluşan diş taşıdır. Koyu rengi, diş eti kanamasından gelen kan ürünlerinin birikintiye karışmasından kaynaklanır. Sigara ve çay da diş eti üstündeki taşı koyulaştırabilir. Siyah diş taşı genellikle diş eti hastalığına işaret eder; yalnızca klinikte, gerektiğinde diş eti altı temizlikle alınır.

Siyah diş taşı nedir?

Siyah diş taşı, koyu kahverengi veya siyah renkli, sert ve dişe sıkıca yapışmış bir birikintidir. Çoğu zaman diş etinin altında, kök yüzeyinde oluşan diş taşıdır.

Diş eti çizgisinin üzerindeki diş taşı genellikle sarımsı veya krem rengindedir. Diş eti altındaki taş ise daha sert, daha ince ve daha koyu renklidir. Diş eti çekildiğinde veya iltihapla şiştiğinde bu koyu birikinti diş eti kenarında görünür hâle gelebilir.

Diş taşının genel olarak nasıl oluştuğunu diş taşı nedir sayfasında anlattık. Bu sayfada koyu renkli taşa ve ne anlama geldiğine odaklanıyoruz.

Diş taşı neden siyah olur?

Diş taşının siyah olmasının başlıca nedeni, diş eti altında oluşması ve diş eti kanamasından gelen kan ürünleriyle renklenmesidir. Bunun dışında bazı alışkanlıklar da rengi koyulaştırabilir.

Diş eti altı taş: İltihaplı diş eti cebinde biriken sıvı ve kan ürünleri, birikintinin içine karışarak ona koyu kahverengi veya siyah renk verir.
Diş eti kanaması: Sık kanayan diş eti, koyu renkli taş oluşumuna zemin hazırlar.
Sigara ve nargile: Katran ve nikotin, diş eti üstündeki taşı sarı-kahverengiden koyu kahverengiye çevirebilir.
Çay ve kahve: Pürüzlü taş yüzeyi renk maddelerini kolayca tutar ve zamanla koyulaşır.
Uzun süre temizlenmemesi: Birikinti kalınlaştıkça renk de koyulaşır.

Rengi ne olursa olsun, sertleşmiş diş taşı evde temizlenemez.

Siyah diş taşı ile siyah leke arasındaki fark

Siyah diş taşı kabarık ve sert bir birikintidir; siyah leke ise diş yüzeyinde ince bir renk tabakasıdır. İkisi birbirine benzeyebilir, ancak nedenleri ve önemleri farklıdır.

Özellik	Siyah diş taşı	Siyah leke (ince çizgi)
Görünüm	Kabarık, pürüzlü, sert birikinti	Diş eti kenarına paralel ince nokta veya çizgi
Yer	Diş eti kenarı, diş araları, diş eti altı	Genellikle diş eti çizgisinin hemen üstü
Sık görüldüğü kişiler	Yetişkinler, diş eti hastalığı olanlar	Çocuklarda daha sık; yetişkinlerde de olabilir
Diş eti ile ilişkisi	Çoğu zaman diş eti iltihabıyla birlikte	Genellikle diş eti hastalığı göstermez
Tedavi	Diş taşı temizliği, gerekirse diş eti altı temizlik	Profesyonel temizlik ve polisaj; tekrar edebilir

Dişin çiğneme yüzeyindeki veya iki diş arasındaki siyah nokta ise çürük olabilir. Bu nedenle siyah renkli her oluşum muayenede değerlendirilmelidir. Diğer renk değişiklikleri için diş sararması ve lekeler sayfasına bakabilirsiniz.

Siyah diş taşı neyin işaretidir?

Siyah diş taşı çoğu zaman diş eti altında iltihap olduğuna ve diş eti hastalığının ilerlemiş olabileceğine işaret eder. Bu yüzden yalnızca estetik bir sorun olarak görülmemelidir.

Diş eti altındaki taş, diş eti ile diş arasındaki bağlantıyı bozar ve cep oluşumuna katkıda bulunur. Tedavi edilmezse diş eti iltihabı (gingivit), dişi tutan dokulara ve kemiğe ilerleyen periodontitise dönüşebilir.

Siyah diş taşıyla birlikte sık görülen belirtiler şunlardır:

Fırçalarken veya kendiliğinden diş eti kanaması
Kızarık, şiş ya da çekilmiş diş eti
Geçmeyen ağız kokusu
Diş aralarında açılma hissi veya dişlerde hafif sallanma

Diş eti kanaması hakkında daha fazla bilgi için diş eti kanaması sayfasına göz atabilirsiniz.

Siyah diş taşına eşlik eden kızarık, şiş ve kanamaya yatkın diş eti yakın çekim — Koyu renkli diş taşı çoğu zaman diş eti iltihabıyla birlikte görülür. · Temsili görsel, yapay zekâ ile üretilmiştir; hasta değildir.

Siyah diş taşı nasıl teşhis edilir?

Siyah diş taşı, muayenede gözle, ince uçlu bir sondayla ve gerektiğinde röntgenle teşhis edilir. Diş eti altındaki birikinti çoğu zaman dışarıdan görülmez.

Görsel muayene: Diş eti kenarında görünen koyu birikinti ve diş etinin rengi değerlendirilir.
Cep ölçümü: Diş eti ile diş arasındaki cep derinliği nazikçe ölçülür. Derin cepler diş eti altı taşın ve iltihabın işareti olabilir.
Röntgen: Diş aralarındaki taş ve kemik seviyesi hakkında bilgi verir.

Bu bilgilerle yalnızca diş taşı temizliğinin yeterli olup olmadığına veya diş eti altı temizliğe ihtiyaç olup olmadığına karar verilir.

Siyah diş taşı nasıl temizlenir?

Siyah diş taşı, ultrasonik aletler ve el aletleriyle klinikte temizlenir. Taş diş eti altına uzanıyorsa diş eti altı temizlik ve kök yüzeyi düzleştirme gerekebilir.

Diş eti üstü temizlik: Görünen taş ultrasonik uçla titreşimle kırılarak alınır.
Diş eti altı temizlik: Cep içindeki taş ve iltihaplı doku temizlenir; kök yüzeyi pürüzsüz hâle getirilir. Bu işlem halk arasında küretaj olarak da bilinir.
Lokal anestezi: Derin temizliklerde konfor için bölgesel uyuşturma yapılabilir.
Seans sayısı: Yaygın ve derin birikimde temizlik, ağzın bölümlerine ayrılarak birkaç seansta yapılabilir.
Polisaj: İşlem sonunda yüzey parlatılır; böylece yeni birikim daha zor tutunur.

İşlemin adımlarını diş taşı temizliği sayfasında ayrıntılı olarak anlattık.

Siyah diş taşı için diş eti altı temizlik ve küretaj uygulaması klinikte — Diş eti altındaki taş, cep içi temizlikle alınır. · Temsili görsel, yapay zekâ ile üretilmiştir; hasta değildir.

Temizlikten sonra neler beklenir?

Siyah diş taşı temizlendikten sonra birkaç gün hafif hassasiyet ve kanama olabilir; diş eti iyileştikçe bu şikâyetler genellikle azalır.

Diş eti şişliği indiğinde diş aralarında daha önce taşın doldurduğu boşluklar görünür hâle gelebilir. Bu durum temizliğin dişlere zarar verdiği anlamına gelmez; mevcut diş eti kaybının ortaya çıkmasıdır. Temizliğin güvenliğiyle ilgili sık sorulanları diş taşı temizliği zararlı mı sayfasında yanıtladık.

Diş eti altı temizlikten sonra iyileşmeyi görmek için genellikle birkaç hafta sonra kontrol önerilir. Cep derinliği ve kanama yeniden değerlendirilir. Bazı durumlarda ek tedavi veya daha sık kontrol gerekebilir.

Siyah diş taşının tekrar oluşmasını nasıl önlersiniz?

Siyah diş taşının tekrar oluşmasını önlemenin yolu, diş eti iltihabını kontrol altında tutmak ve plağı sertleşmeden temizlemektir.

Günde 2 kez, diş eti çizgisine de özen göstererek florürlü macunla fırçalayın.
Diş aralarını her gün diş ipi veya ara yüz fırçasıyla temizleyin.
Sigarayı bırakmak, hem koyu renklenmeyi hem diş eti hastalığı riskini azaltır.
Diyabet gibi diş eti sağlığını etkileyen bir hastalığınız varsa bunu hekiminize söyleyin.
Diş eti hastalığı geçirdiyseniz kontrolleri hekiminizin önerdiği sıklıkta, çoğu zaman 3–6 ayda bir yaptırın.

Ankara Çankaya'daki kliniğimizde muayene sırasında diş taşının türü ve diş eti durumunuz değerlendirilir, size uygun temizlik planı birlikte belirlenir.

Sık sorulan sorular

Siyah diş taşı tehlikeli mi?

Siyah diş taşı kendi başına acil bir durum değildir, ancak çoğu zaman diş eti hastalığına işaret eder. Ertelenmeden muayene edilmesi ve temizlenmesi önerilir.

Siyah diş taşı fırçalamakla çıkar mı?

Hayır. Siyah diş taşı sertleşmiş ve dişe sıkıca yapışmış bir birikintidir. Yalnızca klinikte özel aletlerle temizlenebilir.

Siyah diş taşı temizliği acıtır mı?

Diş eti üstündeki taşın temizliği genellikle hafif bir rahatsızlık hissi verir. Diş eti altı temizlikte konfor için lokal anestezi uygulanabilir; hissedilen rahatsızlık kişiden kişiye değişir.

Çocuklarda dişlerdeki siyah çizgi diş taşı mı?

Çocuklarda diş eti kenarına paralel ince siyah çizgiler çoğu zaman diş taşı değil, bakterilere bağlı bir yüzey lekesidir. Profesyonel temizlikle alınır, ancak zamanla tekrar edebilir.

Sigara içmeyenlerde de siyah diş taşı olur mu?

Evet. Siyah rengin başlıca nedeni sigara değil, diş eti altındaki taşın kan ürünleriyle renklenmesidir. Bu nedenle sigara içmeyenlerde de görülebilir.